Fed có thể không tăng lãi suất trong cuộc họp tháng 10

Ảnh minh họa - Ảnh: New York Times.

Từ trước khi Bộ Lao động Mỹ công bố báo cáo việc làm tháng 9 yếu hơn dự báo vào hôm thứ Sáu vừa rồi, giới chức Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đã nghiêng về phương án không tăng lãi suất trong cuộc họp tháng 10, nhằm có thêm thời gian xem xét kỹ lưỡng các dữ liệu kinh tế trước khi đưa ra quyết định mới. Số liệu việc làm ảm đạm so với kỳ vọng càng củng cố thêm hướng tiếp cận này.

Tuy nhiên, các dữ liệu kinh tế Mỹ quan trọng trong tháng này, đặc biệt là chỉ số giá tiêu dùng (CPI) - thước đo lạm phát được theo dõi sát sao và sẽ được công bố trước cuộc họp chính sách ngày 27-28/10 của Fed - vẫn có thể làm thay đổi đường đi của lãi suất.

Trong cuộc họp tháng 9, Fed tăng lãi suất 0,25 điểm phần trăm, đánh dấu lần tăng đầu tiên sau hơn 3 năm, đưa lãi suất quỹ liên bang lên mức 3,75-4%. Động thái này diễn ra trong bối cảnh lạm phát ở Mỹ đã vượt mục tiêu của Fed trong suốt hơn 5 năm, và áp lực lạm phát đang ngày càng lớn do sự cộng hưởng của các yếu tố gồm giá năng lượng leo thang vì chiến tranh ở Vùng Vịnh, thuế quan, và làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI).

Sau khi tăng lãi suất, các nhà hoạch định chính sách của Fed hiện đang cân nhắc giữa rủi ro nếu họ hành động quá chậm trong việc kiềm chế áp lực giá cả và những tổn hại tiềm tàng đối với thị trường lao động nếu họ hành động quá nhanh.

Chủ tịch Fed Kevin Warsh vẫn giữ quan điểm không bình luận về các rủi ro hay định hướng lãi suất trong tương lai, nhưng các đồng nghiệp của ông lại cởi mở hơn trong việc chia sẻ quan điểm.

"Mọi phương án đều có thể được cân nhắc" - Chủ tịch Fed chi nhánh Chicago, ông Austan Goolsbee, phát biểu hôm 2/10 khi được kênh Fox Business hỏi liệu Fed nên tăng lãi suất hay tạm dừng tại cuộc họp tháng 10. Ông cho rằng dữ liệu việc làm mới nhất cho thấy thị trường lao động vẫn đang ổn định, và nói thêm: “Vấn đề hiện đang nằm ở khía cạnh lạm phát trong nhiệm vụ của Fed. Chúng ta cần phải theo dõi sát sao vấn đề này. Chúng ta không thể để lạm phát vượt quá tầm kiểm soát hơn nữa”, ông Goolsbee nói.

Theo báo cáo của Bộ Lao động công bố hôm thứ Sáu, các nhà tuyển dụng trong lĩnh vực phi nông nghiệp tại Mỹ chỉ tạo thêm 29.000 việc làm trong tháng trước - thấp hơn nhiều so với mức dự báo 90.000 việc làm của các chuyên gia kinh tế. Đồng thời, số liệu tăng trưởng việc làm tháng 8 cũng bị điều chỉnh giảm so với lần công bố đầu tiên.

Tỷ lệ thất nghiệp tháng 9 ở mức 4,2%, tăng so với mức 4,1% của tháng trước đó. Tuy nhiên, mức tăng thất nghiệp này chủ yếu do số lượng người gia nhập lực lượng lao động tăng lên, trong khi số đơn xin trợ cấp thất nghiệp ở mức thấp cho thấy không có sự gia tăng trên diện rộng về tình trạng sa thải lao động. Ngoài ra, tốc độ tăng của tiền lương cũng đã chậm lại.

Sau đợt tăng lãi suất vào tháng 9, Fed đã phát tín hiệu rằng họ có thể sẽ thực hiện thêm ít nhất một đợt tăng lãi suất nữa trước khi kết thúc năm 2026 nếu cuộc chiến tại Iran và các cú sốc khác đang đẩy lạm phát tăng cao vẫn tiếp diễn.

Cho đến đầu tuần vừa rồi, với triển vọng cho một thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ và Iran vẫn còn mờ mịt và căng thẳng thương mại còn ở mức cao, thị trường đặt cược mạnh vào khả năng Fed tăng lãi suất liên tục. Kỳ vọng này đã góp phần dẫn tới những phiên bán tháo mạnh trên thị trường trái phiếu chính phủ Mỹ, đẩy lợi suất tăng chóng mặt.

Trong tuần vừa rồi, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm và 30 năm đều đạt mức cao nhất trong 24 năm. Cùng với đó, lãi suất cho vay thế chấp nhà ở Mỹ cũng vượt ngưỡng 7%.

Tuy nhiên, trong các phát biểu trong tuần qua, Phó Chủ tịch Fed Philip Jefferson và Chủ tịch Fed chi nhánh New York John Williams đều cho biết họ muốn xem thêm dữ liệu trước khi cân nhắc các động thái tiếp theo. Những phát biểu này, cùng với số liệu chỉ số giá tiêu dùng cá nhân (PCE) và số liệu việc làm yếu hơn dự báo, đã khiến các nhà giao dịch cắt giảm mạnh đặt cược vào việc Fed tăng lãi suất trong cuộc họp tháng 10.

Hiện tại, thị trường chỉ còn đặt cược khả năng khoảng 22% Fed tăng lãi suất trong lần họp này. Trong khi đó, khả năng Fed tăng lãi suất trong cuộc họp tháng 12 vẫn đang gần 90%.

Việc tốc độ tăng tiền lương đang chậm lại "sẽ giúp các nhà hoạch định chính sách của Fed yên tâm rằng nền kinh tế không bị quá nóng đến mức cần phải thực hiện một chu kỳ tăng lãi suất vội vã” - nhà kinh tế trưởng về Mỹ của ngân hàng JPMorgan Chase, ông Michael Feroli, nhận định với hãng tin Reuters.

"Giờ đây, chỉ số CPI phải tăng rất cao mới có thể khiến cuộc họp tháng 10 trở nên đáng chú ý về khả năng tăng lãi suất. Chúng tôi vẫn dự báo sẽ có thêm một đợt tăng lãi suất tại cuộc họp của Fed tháng 12, với giả định rằng các báo cáo giá cả của tháng 9 và tháng 10 sẽ cho thấy xu hướng lạm phát lõi vẫn ở mức cao và khó giảm”, ông Feroli nói.

Báo cáo việc làm được công bố vào hôm thứ Sáu vừa rồi là dữ liệu tổng thể cuối cùng về thị trường lao động Mỹ trước cuộc bầu cử Quốc hội giữa nhiệm kỳ của Mỹ vào đầu tháng 11. Cuộc bỏ phiếu này sẽ quyết định liệu Đảng Cộng hòa của Tổng thống Donald Trump có tiếp tục nắm quyền kiểm soát cả hai viện của Quốc hội hay không.

Chi phí sinh hoạt gia tăng do lạm phát cao và lãi suất tăng đã khiến cử tri Mỹ ít nhiều không hài lòng với cách chính quyền đương nhiệm điều hành nền kinh tế, dù nhìn chung, tăng trưởng kinh tế vẫn vững chắc và thị trường lao động vẫn duy trì được sự ổn định.

Dữ liệu công bố tuần này cho thấy lạm phát PCE - thước đo lạm phát chủ đạo của Fed - ở mức 3,4% trong tháng 8. Con số này cao hơn nhiều so với mục tiêu lạm phát 2% mà Fed đề ra, nhưng không tồi tệ như các nhà kinh tế đã dự báo.

"Các báo cáo CPI và chỉ số giá bán buôn (PPI) tháng 9, giá xăng dầu, cũng như các diễn biến địa chính trị từ nay đến cuộc họp tiếp theo của Fed vào cuối tháng 10 sẽ có tác động lớn hơn đến quyết định lãi suất sắp tới so với báo cáo việc vừa rồi” - ông Bill Adams, chuyên gia kinh tế tại ngân hàng Fifth Third, nhận định với Reuters.